มาตรฐาน มอก. แผงโซลาร์เซลล์ 2569 บังคับใช้แล้ว! เช็ก 7 ข้อก่อนเลือกผู้รับเหมาติดตั้ง

📅 17 สิงหาคม 2569  |  ☀️ VR Solar Solutions  |  📍 ระยอง ภาคตะวันออก

มอก. 61215 และ มอก. 61730 คืออะไร ต่างกันตรงไหน

ข่าวดีสำหรับผู้บริโภคในปี 2569 คือแผงโซลาร์เซลล์ทุกชนิด ไม่ว่าจะผลิตในประเทศหรือนำเข้า ต้องมีใบอนุญาต มอก. จากสำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (สมอ.) ซึ่งช่วยกรองแผงคุณภาพต่ำออกจากตลาดได้มาก แต่ผู้ซื้อยังต้องรู้ว่ามาตรฐานสองตัวหลักนี้ต่างกันอย่างไร

มอก. 61215 (รับมาจาก IEC 61215) ว่าด้วย สมรรถนะและความทนทาน ทดสอบเรื่องการทนความร้อนและความชื้น (Damp Heat), การทนรังสี UV, การรับแรงกดจากลมและน้ำหนักกด (Mechanical Load) และการกระแทกจากลูกเห็บ (Hail Test) พูดง่าย ๆ คือ ทดสอบว่าแผงจะยังผลิตไฟได้ตามสเปกหลังเจอสภาพอากาศจริงไปหลายปี

มอก. 61730 (รับมาจาก IEC 61730) ว่าด้วย ความปลอดภัยทางไฟฟ้า ทดสอบการทนแรงดันสูง (Dielectric Test), ความต้านทานฉนวน (Insulation Resistance) และการป้องกันไฟรั่วไฟลัดวงจร ซึ่งเป็นเรื่องสำคัญมากเมื่อแผงต้องอยู่บนหลังคาบ้านคุณไปอีก 25 ปี

สรุปคือ แผงที่ดีต้องผ่าน ทั้งสองมาตรฐาน ไม่ใช่แค่ตัวใดตัวหนึ่ง เพราะ 61215 บอกว่า “ผลิตไฟได้ดีและทน” ส่วน 61730 บอกว่า “ปลอดภัยไม่ทำให้ไฟไหม้”

7 ข้อที่ต้องเช็กก่อนเลือกผู้รับเหมาติดตั้งโซลาร์เซลล์

ราคาถูกที่สุดมักไม่ใช่คำตอบที่ดีที่สุด เพราะระบบที่ติดตั้งผิดวิธีอาจทำให้หลังคารั่ว ผลิตไฟได้ต่ำกว่าที่ควร หรือแย่ที่สุดคือเกิดอัคคีภัย ใช้เช็กลิสต์นี้ก่อนเซ็นสัญญา

1. ใบอนุญาตและตัวตนของบริษัท — จดทะเบียนนิติบุคคลถูกต้อง มีที่ตั้งสำนักงานจริงที่ไปตรวจสอบได้ ไม่ใช่แค่เพจเฟซบุ๊ก
2. วิศวกรผู้ควบคุมงาน — งานติดตั้งที่ต้องขออนุญาตกับการไฟฟ้าต้องมีวิศวกรไฟฟ้าที่มีใบอนุญาตประกอบวิชาชีพ (กว.) ลงนามรับรองแบบ
3. เอกสารมาตรฐานอุปกรณ์ — ขอดูใบรับรอง มอก. 61215 และ มอก. 61730 ของรุ่นแผงที่จะติดจริง ไม่ใช่แค่ยี่ห้อ รวมถึงมาตรฐานของอินเวอร์เตอร์ด้วย
4. ใบเสนอราคาที่โปร่งใส — ต้องระบุยี่ห้อและรุ่นของแผง อินเวอร์เตอร์ โครงสร้างรองรับ สายไฟ และอุปกรณ์ป้องกัน ไม่ใช่เขียนแค่ “ระบบ 5 kW ราคา X บาท”
5. เงื่อนไขการรับประกัน 3 ชั้น — แยกให้ชัดระหว่างประกันสินค้าแผง (มักมี 10–15 ปี), ประกันประสิทธิภาพการผลิตไฟ (มักรับประกันไม่ต่ำกว่า 80% ที่ปีที่ 25) และประกันงานติดตั้งรวมถึงกรณีหลังคารั่ว ซึ่งข้อสุดท้ายนี้คือข้อที่บริษัทคุณภาพต่ำมักหลบเลี่ยง
6. ผลงานจริงและบริการหลังการขาย — ขอดูหน้างานที่เคยติดในพื้นที่ใกล้เคียง สอบถามลูกค้าเก่า และถามให้ชัดว่าหากระบบมีปัญหาจะเข้ามาดูภายในกี่วัน
7. ความชัดเจนเรื่องเอกสารราชการ — ผู้ติดตั้งที่ดีจะดำเนินการขออนุญาตกับ PEA และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องให้ครบ พร้อมออกใบกำกับภาษีที่ใช้ประกอบการลดหย่อนภาษีได้

สัญญาณเตือนว่ากำลังจะเจอผู้รับเหมาที่ไม่ควรเลือก

ระวังไว้ก่อนหากเจอสัญญาณเหล่านี้ระหว่างคุยกับผู้ขาย

• เร่งให้วางมัดจำทันที โดยอ้างว่าโปรโมชันหมดวันนี้ ทั้งที่ยังไม่ได้เข้าสำรวจหน้างานเลย
• ไม่ยอมเข้าสำรวจโครงสร้างหลังคา ก่อนเสนอราคา ทั้งที่หลังคาแต่ละหลังรับน้ำหนักได้ไม่เท่ากัน
• ราคาต่ำผิดปกติมาก เมื่อเทียบกับตลาด มักแลกมาด้วยแผงตกเกรด อินเวอร์เตอร์ไร้ศูนย์บริการในไทย หรือโครงสร้างเหล็กบางที่ผุพังภายในไม่กี่ปี โดยเฉพาะในพื้นที่ชายฝั่งระยอง–ชลบุรีที่มีไอเกลือ
• ไม่ระบุรุ่นอุปกรณ์ในสัญญา เปิดช่องให้เปลี่ยนของถูกกว่าตอนหน้างาน
• อ้างตัวเลขผลตอบแทนเกินจริง เช่น รับประกันคืนทุนภายใน 2 ปีสำหรับบ้านพักอาศัย ซึ่งไม่สอดคล้องกับค่าไฟและสภาพการใช้งานจริง
• ไม่มีการรับประกันงานติดตั้งเป็นลายลักษณ์อักษร

ทำไมผู้ติดตั้งที่อยู่ในพื้นที่ภาคตะวันออกถึงได้เปรียบ

การติดตั้งโซลาร์เซลล์ภาคตะวันออกมีเงื่อนไขเฉพาะที่ต่างจากภูมิภาคอื่น พื้นที่ชายฝั่งระยองและชลบุรีมีไอเกลือในอากาศ ซึ่งกัดกร่อนโครงสร้างเหล็กและขั้วต่อไฟฟ้าเร็วกว่าปกติ ขณะที่พื้นที่รอบนิคมอุตสาหกรรมมีฝุ่นละอองที่เกาะหน้าแผงหนากว่าทั่วไป ทำให้ต้องวางแผนล้างแผงถี่ขึ้นและเลือกวัสดุที่ทนการกัดกร่อนตั้งแต่ต้น

นอกจากนี้ ฤดูฝนของภาคตะวันออกมีพายุฝนฟ้าคะนองบ่อย การออกแบบระบบกันฟ้าผ่าและระบบสายดินที่ถูกต้องจึงไม่ใช่ของฟุ่มเฟือย แต่เป็นสิ่งที่ปกป้องเงินลงทุนหลักแสนถึงหลายล้านบาทของคุณ

ที่สำคัญที่สุดคือ บริการหลังการขาย ผู้ติดตั้งที่มีสำนักงานอยู่ในพื้นที่สามารถเข้าถึงหน้างานได้ภายในวันเดียวเมื่อระบบมีปัญหา ต่างจากบริษัทจากต่างจังหวัดที่อาจต้องรอเป็นสัปดาห์ ซึ่งทุกวันที่ระบบหยุดทำงานคือรายได้จากการประหยัดค่าไฟที่หายไป

สรุป

ตั้งแต่ปี 2569 แผงโซลาร์เซลล์ทุกชนิดต้องมีใบอนุญาต มอก. โดยมาตรฐานหลักคือ มอก. 61215 (สมรรถนะและความทนทาน) และ มอก. 61730 (ความปลอดภัยทางไฟฟ้า) ซึ่งควรผ่านทั้งสองตัว

แต่แผงดีอย่างเดียวไม่พอ เพราะระบบที่ติดตั้งไม่ถูกวิธีก็ยังเสี่ยงหลังคารั่วและผลิตไฟได้ต่ำกว่าที่ควร ก่อนเซ็นสัญญาจึงควรตรวจใบอนุญาตบริษัท วิศวกรผู้รับรองแบบ เอกสาร มอก. ของรุ่นอุปกรณ์จริง ความโปร่งใสของใบเสนอราคา และการรับประกันทั้ง 3 ชั้น การเลือกผู้รับติดตั้งโซลาร์เซลล์ที่อยู่ในพื้นที่ยังช่วยให้ได้บริการหลังการขายที่รวดเร็วและเข้าใจสภาพแวดล้อมของภาคตะวันออกอย่างแท้จริง